Nasıl çalışır?
Motor ile şanzıman arasındaki bağlantıyı tork konvertörü kurar: içinde yağ bulunan bir pompa (impeller), türbin ve stator sayesinde motorun gücü sıvı aracılığıyla aktarılır. Kalkışta tork artırır; belirli bir hızdan sonra kilitleme kavraması devreye girerek kaymayı ortadan kaldırır.
Vites oranları planet dişli setleriyle elde edilir. Setlerin hangi elemanının tutulacağını veya döndürüleceğini çok diskli kavramalar ve frenler belirler. Bu elemanlara giden yağ basıncını valf gövdesi (hidrolik blok) ve solenoid valfler yönetir; solenoidleri de şanzıman kontrol ünitesi (TCU) kumanda eder.
Yeni nesil 8, 9 ve 10 ileri şanzımanlarda daha fazla vites, motoru verimli devir aralığında tutmak için kullanılır. Bu şanzımanlar yağ kalitesine ve doğru yağ seviyesine karşı hassastır.
Sık görülen belirtiler
- Vites geçişlerinde vuruntu veya sert geçiş
- D veya R konumuna alırken gecikmeli tutma
- Devir yükselirken aracın hızlanmaması (kayma hissi)
- Sabit hızda titreme veya uğultu
- Şanzıman uyarısı ve acil durum modu
Bu belirtiler geneldir; aynı belirti farklı nedenlerden kaynaklanabilir. Kaynak teşhis sonrası netleşir.
Servis süreci
- Arıza kayıtları, solenoid değerleri ve yağ sıcaklığının okunması
- Yağ seviyesi ve durumunun üretici prosedürüne göre kontrolü
- Yol testi ve geçiş kalitesinin değerlendirilmesi
- Teşhise göre yağ değişimi, valf gövdesi/TCU onarımı, tork konvertörü onarımı veya revizyon
- Adaptasyonların sıfırlanması/öğretilmesi ve son yol testi
